Visco Patton !
6 de junh de 2013
per Alan Broc
Mon paure paire admiravo particulièromen lou generau George Patton per de razous que sabi pas de modo siguro. Patton participè pas al debarcomen guel-mème puèi qu'Eisenhower l'avio mandat en fàcio del Pas-de-Calès per faire crèire is Alemonds que lou debarcomen se fario didamount.
Mais Patton participè be à la batalho de Nourmandìo e traversè touto la Franço d'oèst en èst en fazent un countour en Belgico per faire proudèl is assejats de Bastounho.
Bessai que l'admiraciou de moun paire ve d'aqui. Fetivomen nàutri que san nascuts ben après la guerro avan l'impressiou, justo amai, que lou debarcomen èro decisiéu, mas moun paire que l'avio viscut en dirèct, lou jour de soun aniversàri, me diguè que durant un mes e miech lis aligats demourèrou estancats soubre la costo e que tout lou mounde en Franço pensavo que lis Alemonds li deboutario.
Acò'i Patton que trauquè lei lìnios alemondos dien lou Coutenti, delibrè Avranchos e uno partido de la Bretanho puèi prenguè à revers de centenaus de milierats de souldats alemonds dien la pocho de Faleso. Puèi avancè vers l'èst en avançant de milo kiloumetre en duoi senomos. Poudet pensa amm' acò se faguè plazi à ma familho óuvirnhato establido à Paris.

Avio pas cap d'umilitat, Recouneissio guel-mèmo qu'èro "una prima donna", mas vencè Rommel en Africo del nord e delibrè Prago. Voulio delibra touto la Checoslouvaquio. L'ordre de s'arresta li faguè trapa coulèro.
En remembre de mon paure paire me croumpèri lou DVD del film "Patton" ammé George Scott e sèi devengut un fana iéu també. (vèire lou tresième imatge)

La fotò ammé citaciou que dis que vo "graissa lei chanilhos de si tanks ammé li budèls di nazis" dèu pas faire doublida que Patton avio uno culturo istourico fenoumenalo, e que parlavo lou francés e lou LATI courrentomen.
Escrivio també de pouèmo en lati e en grèc anciô, en tout respecta lei loungo e lei brèvos, lis espoundèus e li trouquèus... crano sapienço !
Eimi soun ordre del jour abons lou debarcomen en Africo del nord : "Se vous resistou, tratat li presouniers francés amb' umanitat. Fetivomen li Francés sou pas de Japs ni de nazis; sou noùstis aligats futurs."
Una pichouno curiousitat : Patton crezio à la reïncarnaciou e espantè bravomen li Britaniques durant un rescountre entre ouficiers americôs e britaniques. Un Anglés li diguè à un moument en meno de coumpliment : "A uno auto epoco sariat estat un marescau de Napouleoun" e Patton respoundè plô seriousomen amm' un grond rizou satisfat : "Mas, lou fouguèri."
Quaucos citacious sèunos :
Aquelo d'aqui qu'eimi per que mostro qu'aquel atacant feroce eimavo la valéncio mas qu'èro realisto e que se maufizavo de l'erouïsme estèrle :
- « Cap de filh de puto o pas jamai ganhat una guerro en mourissent per soun païs. Ganhes una guerro en fazent ço que chau per que lou filh de puto d'en fàcio mourisso per soun païs » (No son of a bitch ever won a war by dying for his country, you win a war by making what it needs so that the son of a bitch in front of you die for his country).
- « Que Diéu ajo pietat de mis enemics, que iéu n'en ourèi pas » (May God have mercy upon my enemies, because I won't).
- « La valéncio counsisto à reteni sa pour uno minuto de mai » (Courage is fear holding on a minute longer).
- «Espèri que dien lou règloment finau d'aquelo guerro quicharés per que lis Alemonds gardèssou la Loureno (...) Podi pas imagina de mai grond desplazi que d'èsse prouprietàri d'aquelo regiou desagradivo ounde plèu cado jiour, e ounde la soulo richesso dis abitants es uno tèiro de moulouns de femouriers." al secretàri de la guerro Henry Stimson.
Que li Lourens me perdounou la darrièro citaciou, mas lours vilos m'aun toujour beilat l'envejo de fugi ou de mouri cossé, e lours campanho ammé lou mouloun de femourier juste à coustat de la porto de dintrado dis oustaus counsolou pas dei vilos,
de sorto que sèi plô countent que quaucun de plô mai impourtant que iéu diguèsso ço que sentissi.